- Home
- Landbouwhuisdieren
- Rundvee
- Ziekten
- Salmonella
Salmonella
- Door Super Admin
- Gepubliceerd 4/02/2011
- Ziekten
Salmonella
Salmonellose veroorzaakt bij melkkoeien een algemeen ziektebeeld dat gemakkelijk kan worden verward met andere ziekten, zoals BVD. De dieren vertonen meestal gedurende twee tot vijf dagen ziekteverschijnselen. Het percentage zieke dieren kan bij een uitbraak sterk variëren. Ziekteverschijnselen op het bedrijf worden meestal gedurende één tot maanden waargenomen.
Verschijnselen van een Salmonella besmetting verschillen per leeftijdscategorie. Bij de kalveren treden longproblemen, diarree en gewrichtsontstekingen veelvuldig op. Soms is te zien dat de puntjes van de staart en/of oren afsterven. De aangetaste kalveren groeien minder dan verwacht. Bij oudere dieren treden verschijnselen van diarree met hoge koorts op. Uitbraken bij volwassen runderen komen voornamelijk aan het eind van de zomer en het najaar voor. Problemen bij de kalveren komen het gehele jaar voor. Drachtige dieren kunnen door een Salmonella infectie verwerpen zonder het vertoon van verdere ziekte verschijnselen.
Zoals u weet wordt de tankmelk, in opdracht van de Nederlandse Zuivel Organisatie en LTO Nederland, drie keer per jaar onderzocht op afweerstoffen tegen de Salmonellabacterie. Tot op heden had een ongunstige uitslag geen consequenties voor uw bedrijf. Per 1 januari 2011 heeft de NZO echter de ambitie melk te ontvangen van melkveebedrijven die salmonellavrij zijn, dus bedrijven die voortdurend een gunstige uitslag hebben bij het salmonella onderzoek. Hiervan is sprake wanneer de laatste twee tankmelkonderzoeken een gunstig resultaat hebben opgeleverd. Als er Salmonella antistoffen in de tankmelk zijn aangetoond, betekent dit dat meer dan
10 % van de melkgevende koeien op het moment van monstername Salmonella-antistoffen in zich heeft gehad.
Volksgezondheid
De reden dat het NZO de maatregelen ten aanzien van Salmonellabesmettingen aanscherpt, is het feit dat Salmonellose een zoönose is; mensen kunnen (soms ernstig) ziek worden van een Salmonella-infectie. Verschijnselen bij de mens zijn koorts, diarree en huidontstekingen. De besmetting wordt overgedragen door het drinken van rauwe melk, bij het verlossen ven een besmette koe (m.n. verwerpers) of na (mest)contact met ernstig zieke dieren.
Neem de volgende hygiënemaatregelen in acht:
* Geen rauwe melk drinken;
* Mensen met een verminderde weerstand (zoals jonge kinderen, zwangere vrouwen, ouderen) niet in contact laten komen met de runderen en mest;
* Neem extra beschermende maatregelen (wegwerphandschoenen) bij geboortehulp bij afkalven en vooral bij verwerpen of doodgeboortes;
*Optimaliseer algemene hygiëne (regelmatig handen wassen, niet eten of roken tijdens het werk, werkkleding bij verzorging runderen alleen in de stal gebruiken, enz.).
Raadpleeg uw huisarts in geval er toch iemand ziek wordt en vertel dat er een Salmonellainfectie op uw bedrijf aanwezig is (geweest).
Wat betekenen deze aangescherpte maatregelen voor u als veehouder?
Veehouders die per 1 januari 2011 niet voortdurend een gunstige tankmelkuitslag hebben, krijgen een inspanningsverplichting. Zij worden verplicht een workshop “Salmonellabeheersing” te volgen bij een dierenarts. Deze dierenarts moet zelf ook weer een speciale cursus gevolgd hebben.
Tijdens deze cursus leert de veehouder welke maatregelen genomen kunnen worden om de Salmonellavrij status te bereiken.
Bedrijven die voortdurend een ongunstige uitslag hebben (minimaal vier maal een ongunstige uitslag bij de laatste vijf metingen) zijn verplicht om samen met hun dierenarts een plan van aanpak (PvA) te maken, teneinde op den duur een gunstige tankmelkuitslag te krijgen.
Onze praktijk zal u hierin begeleiden door het organiseren van bovengenoemde workshops en het gezamenlijk opstellen van een Plan van Aanpak. De workshops worden eind maart en begin april 2011 georganiseerd door Diergeneeskundig centrum Dalfsen.
Wat kunt u nu al doen?
Wanneer uw bedrijf al een aantal keren achter elkaar een ongunstige tankmelkuitslag heeft gehad, is het natuurlijk altijd verstandig alvast maatregelen te nemen, zodat de besmetting op uw bedrijf beperkt blijft. In de workshops die nog volgen zal uitgebreid worden ingegaan op de maatregelen die u als veehouder kunt nemen.
Hieronder volgen er alvast een aantal:
* Afzonderen en registeren van zieke dieren. Salmonella is besmettelijk (ook voor uzelf!). Ter voorkoming van verdere verspreiding is het van belang zieke dieren direct apart te huisvesten.
* Hygiënemaatregelen: Hygiënedrempels tussen de leeftijdsgroepen, denk bijv. aan aparte laarzen/kleding voor de kalveren en ontsmettingsbakken.
* Strikte hygiëne m.b.t. voervoorziening zoals aparte drinkemmers die dagelijks gereinigd worden met heet water.
* Geen koemelk verstrekken aan de kalveren, enkel kunstmelk om besmetting via de melk te voorkomen.
* Ook de huisvesting dient ontsmet te worden alvorens een nieuwe groep te plaatsen.
* Denk ook aan ongedierte bestrijding, voornamelijk bij de opslag van ruwvoeders.
* Optimaliseren voeding. Het stimuleren van de penswerking van jonge kalveren vergroot de weerstand tegen Salmonella. Bied al vanaf de eerste levensweek krachtvoer, hooi en water aan.
* Voor de weerstand bij het melkvee is het van belang dat de mineralen- en spoorelementenvoorziening geoptimaliseerd worden. In enkelvoudige eiwitrijke
voedermiddelen kunnen salmonella bacteriën voorkomen. In gepelleteerd (meng)voer komen zelden salmonellabacteriën voor. GMP-gecertificeerde veevoederleveranciers controleren hun voeders en grondstoffen op de aanwezigheid van onder andere Salmonella.
* Contact met andere diersoorten mijden. O.a. varkens kunnen besmet zijn met S. Tiphymurium welke ook besmettelijk is voor runderen.
* Aanvoer mest van varkens of andere rundveebedrijven kan leiden tot insleep van Salmonella. Gebruik deze mest bij voorkeur niet op land dat voor beweiding bestemd is.
* Huisvesting: Salmonella verspreidt zich via direct contact en via de mest. Het is daarom van belang contact tussen verschillende groepen te voorkomen. Denk hierbij aan dichte hokafscheidingen of veel ruimte tussen de hokken zodat mest en neus-neuscontact niet
mogelijk zijn.
* Preventie van andere ziekten. Andere ziekten maken een rund gevoeliger voor Salmonellose. Vooral bij een gelijktijdige infectie van leverbot en Salmonella ontstaan veel dragers van de Salmonellabacterie. Het is daarom zaak om leverbotinfecties te voorkomen en tijdig te behandelen.
Kijk bij Agenda-Cursussen voor de datum van de workshop voor veehouders.
Salmonellose veroorzaakt bij melkkoeien een algemeen ziektebeeld dat gemakkelijk kan worden verward met andere ziekten, zoals BVD. De dieren vertonen meestal gedurende twee tot vijf dagen ziekteverschijnselen. Het percentage zieke dieren kan bij een uitbraak sterk variëren. Ziekteverschijnselen op het bedrijf worden meestal gedurende één tot maanden waargenomen.
Verschijnselen van een Salmonella besmetting verschillen per leeftijdscategorie. Bij de kalveren treden longproblemen, diarree en gewrichtsontstekingen veelvuldig op. Soms is te zien dat de puntjes van de staart en/of oren afsterven. De aangetaste kalveren groeien minder dan verwacht. Bij oudere dieren treden verschijnselen van diarree met hoge koorts op. Uitbraken bij volwassen runderen komen voornamelijk aan het eind van de zomer en het najaar voor. Problemen bij de kalveren komen het gehele jaar voor. Drachtige dieren kunnen door een Salmonella infectie verwerpen zonder het vertoon van verdere ziekte verschijnselen.
Zoals u weet wordt de tankmelk, in opdracht van de Nederlandse Zuivel Organisatie en LTO Nederland, drie keer per jaar onderzocht op afweerstoffen tegen de Salmonellabacterie. Tot op heden had een ongunstige uitslag geen consequenties voor uw bedrijf. Per 1 januari 2011 heeft de NZO echter de ambitie melk te ontvangen van melkveebedrijven die salmonellavrij zijn, dus bedrijven die voortdurend een gunstige uitslag hebben bij het salmonella onderzoek. Hiervan is sprake wanneer de laatste twee tankmelkonderzoeken een gunstig resultaat hebben opgeleverd. Als er Salmonella antistoffen in de tankmelk zijn aangetoond, betekent dit dat meer dan
10 % van de melkgevende koeien op het moment van monstername Salmonella-antistoffen in zich heeft gehad.
Volksgezondheid
De reden dat het NZO de maatregelen ten aanzien van Salmonellabesmettingen aanscherpt, is het feit dat Salmonellose een zoönose is; mensen kunnen (soms ernstig) ziek worden van een Salmonella-infectie. Verschijnselen bij de mens zijn koorts, diarree en huidontstekingen. De besmetting wordt overgedragen door het drinken van rauwe melk, bij het verlossen ven een besmette koe (m.n. verwerpers) of na (mest)contact met ernstig zieke dieren.
Neem de volgende hygiënemaatregelen in acht:
* Geen rauwe melk drinken;
* Mensen met een verminderde weerstand (zoals jonge kinderen, zwangere vrouwen, ouderen) niet in contact laten komen met de runderen en mest;
* Neem extra beschermende maatregelen (wegwerphandschoenen) bij geboortehulp bij afkalven en vooral bij verwerpen of doodgeboortes;
*Optimaliseer algemene hygiëne (regelmatig handen wassen, niet eten of roken tijdens het werk, werkkleding bij verzorging runderen alleen in de stal gebruiken, enz.).
Raadpleeg uw huisarts in geval er toch iemand ziek wordt en vertel dat er een Salmonellainfectie op uw bedrijf aanwezig is (geweest).
Wat betekenen deze aangescherpte maatregelen voor u als veehouder?
Veehouders die per 1 januari 2011 niet voortdurend een gunstige tankmelkuitslag hebben, krijgen een inspanningsverplichting. Zij worden verplicht een workshop “Salmonellabeheersing” te volgen bij een dierenarts. Deze dierenarts moet zelf ook weer een speciale cursus gevolgd hebben.
Tijdens deze cursus leert de veehouder welke maatregelen genomen kunnen worden om de Salmonellavrij status te bereiken.
Bedrijven die voortdurend een ongunstige uitslag hebben (minimaal vier maal een ongunstige uitslag bij de laatste vijf metingen) zijn verplicht om samen met hun dierenarts een plan van aanpak (PvA) te maken, teneinde op den duur een gunstige tankmelkuitslag te krijgen.
Onze praktijk zal u hierin begeleiden door het organiseren van bovengenoemde workshops en het gezamenlijk opstellen van een Plan van Aanpak. De workshops worden eind maart en begin april 2011 georganiseerd door Diergeneeskundig centrum Dalfsen.
Wat kunt u nu al doen?
Wanneer uw bedrijf al een aantal keren achter elkaar een ongunstige tankmelkuitslag heeft gehad, is het natuurlijk altijd verstandig alvast maatregelen te nemen, zodat de besmetting op uw bedrijf beperkt blijft. In de workshops die nog volgen zal uitgebreid worden ingegaan op de maatregelen die u als veehouder kunt nemen.
Hieronder volgen er alvast een aantal:
* Afzonderen en registeren van zieke dieren. Salmonella is besmettelijk (ook voor uzelf!). Ter voorkoming van verdere verspreiding is het van belang zieke dieren direct apart te huisvesten.
* Hygiënemaatregelen: Hygiënedrempels tussen de leeftijdsgroepen, denk bijv. aan aparte laarzen/kleding voor de kalveren en ontsmettingsbakken.
* Strikte hygiëne m.b.t. voervoorziening zoals aparte drinkemmers die dagelijks gereinigd worden met heet water.
* Geen koemelk verstrekken aan de kalveren, enkel kunstmelk om besmetting via de melk te voorkomen.
* Ook de huisvesting dient ontsmet te worden alvorens een nieuwe groep te plaatsen.
* Denk ook aan ongedierte bestrijding, voornamelijk bij de opslag van ruwvoeders.
* Optimaliseren voeding. Het stimuleren van de penswerking van jonge kalveren vergroot de weerstand tegen Salmonella. Bied al vanaf de eerste levensweek krachtvoer, hooi en water aan.
* Voor de weerstand bij het melkvee is het van belang dat de mineralen- en spoorelementenvoorziening geoptimaliseerd worden. In enkelvoudige eiwitrijke
voedermiddelen kunnen salmonella bacteriën voorkomen. In gepelleteerd (meng)voer komen zelden salmonellabacteriën voor. GMP-gecertificeerde veevoederleveranciers controleren hun voeders en grondstoffen op de aanwezigheid van onder andere Salmonella.
* Contact met andere diersoorten mijden. O.a. varkens kunnen besmet zijn met S. Tiphymurium welke ook besmettelijk is voor runderen.
* Aanvoer mest van varkens of andere rundveebedrijven kan leiden tot insleep van Salmonella. Gebruik deze mest bij voorkeur niet op land dat voor beweiding bestemd is.
* Huisvesting: Salmonella verspreidt zich via direct contact en via de mest. Het is daarom van belang contact tussen verschillende groepen te voorkomen. Denk hierbij aan dichte hokafscheidingen of veel ruimte tussen de hokken zodat mest en neus-neuscontact niet
mogelijk zijn.
* Preventie van andere ziekten. Andere ziekten maken een rund gevoeliger voor Salmonellose. Vooral bij een gelijktijdige infectie van leverbot en Salmonella ontstaan veel dragers van de Salmonellabacterie. Het is daarom zaak om leverbotinfecties te voorkomen en tijdig te behandelen.
Kijk bij Agenda-Cursussen voor de datum van de workshop voor veehouders.